Reglement NK Jeugdschaak ter discussie
Tijdens het afgelopen NK Jeugdschaak eindigden Pauline van Nies, Lisa Hortensius en Leonore Braggaar bij de Meisjes-A met 6,5 uit 9 op de gedeelde eerste plaats. Braggaar veroverde de titel door in de barrage Van Nies met 2-0 te verslaan, viel op de website van het toernooi te lezen. Had Hortensius zich teruggetrokken, zo vroegen veel mensen zich af. Het antwoord op die vraag was: nee, ze mocht niet meedoen aan de barrage. De KNSB sprak met talentcoach Thomas Willemze over de gang van zaken.
Hoe kijk je - vier dagen na dato - tegen de gebeurtenissen aan?
TW: Die verdienen geen schoonheidsprijs. Het is onbevredigend dat iemand - in dit geval Lisa - op basis van factoren die ze zelf niet in de hand heeft, werd uitgesloten van deelname aan de barrage.
De KNSB zou de drie speelsters hebben aangeboden om toch een driekamp te spelen, mits ze alledrie akkoord gingen. Een van de drie speelster ging niet akkoord. Klopt dat?
TW: Dat klopt. Dat mag misschien niet sympathiek of sportief overkomen en het reglement mag wellicht voor verbetering vatbaar zijn maar het reglement is het reglement en daar moeten spelers zich op kunnen beroepen. En het mag vooral nooit een persoonlijke kwestie worden.
Zie bijvoorbeeld het geval Jan Smeets tijdens Corus. Die had volgens mij recht op een vol punt tegen Radjabov die door zijn vlag was gegaan. Dan mag niemand - geen arbiter en geen lid van de organisatie - hem onder druk zetten om voor wat voor belang dan ook toch maar met remise akkoord te gaan.
Het reglement:
Het reglement stelt dat als drie of meer spelers op de gedeelde eerste plaats eindigen hun volgorde wordt bepaald op basis van:
1. weerstandspunten 2. aantal keren zwart 3. SB-punten 4. Koga-punten 5. winstpartijen 6. onderlinge duels 7. loting
Vervolgens spelen de nummers een en twee vluggertjes om de titel. Dat deel van het reglement is overgenomen uit het reglement van het NK Mannen en Vrouwen.
Hoe het reglement werd toegepast:
1. Het Meisjes-A kampioenschap was round-robin en daarom hadden zowel Van Nies, Braggaar als Hortensius hetzelfde aantal weerstandspunten.
2. Braggaar had 5 keer zwart en Van Nies en Hortensius 4 keer. Ergo: Braggaar naar de barrage.
3. Van Nies had 27,5 SB-punt en Hortensius 25,5 SB-punt. Ergo Van Nies naar de barrage.
Waarom is het reglement zoals het is?
TW: Het hoe en waarom van de regels is duidelijk. De organisatie wil op de slotdag een winnaar presenteren en de meeste ouders willen naar huis. Een dag extra kost alle betrokkenen behoorlijk wat tijd en geld. Niettemin rijst de vraag of op deze manier de titel per definitie bij de sterkste speler terecht komt. En dat is uiteindelijk het belangrijkste.
Maar kan je niet gewoon met zijn drieen gaan vluggeren?
TW: Dat zou kunnen maar dan moet dus het reglement gewijzigd worden. Een beslissingsdriekamp is overigens een extreem ongelukkige toernooivorm. Vaak staat behalve de titel ook nog een EK-plaats op het spel. En wordt de speler die niet de laatste partij speelt enorm benadeeld doordat de andere twee het al dan niet met voorbedachte rade op een akkoordje gooien.
En nu?
TW: Het is belangrijk om het reglement kritisch te bekijken. Er zijn tijdens het NK Jeugd zes toernooien aan de gang. Het zal vaker gebeuren dat er drie of meer deelnemers met hetzelfde aantal punten op de eerste plaats eindigen. Of zoals dit jaar bij de Meisjes-B waar er drie speelsters op de gedeelde tweede plaats eindigden. Die tweede plek geeft recht op een EK-plaats. Maar het reglement voorziet voor de tweede plek niet eens in een beslissingsprocedure. Omdat die tweede plaats tijdens het NK Mannen en Vrouwen niet van belang is.
Er zijn veschillende oplossingen denkbaar. We kunnen het reglement houden zoals het is, iedereen mag voortaan meevluggeren, toch de volgende dag een herkamp met wat meer tijd, of later een toernooi met normale bedenktijd organiseren.
Leonore Braggaar en Lisa Hortensius worden samen uitgezonden naar het EK onder 18 omdat Pauline van Nies daarvoor te oud is. Er is geen geen EK onder 20.

